Przemysł Spożywczy 10/2022

Wojna w Ukrainie wpływa na sytuację rynkową w krajowej branży mleczarskiej głównie poprzez tendencje cenowe na światowym rynku. Duży wzrost cen surowców energetycznych i rolnych oraz zakłócenia logistyczne w łańcuchach dostaw skutkowały wzrostem światowych cen trwałych produktów mlecznych. Wysokie ceny światowe i czynniki inflacyjne w gospodarce narodowej doprowadziły do dużego wzrostu cen w całym łańcuchu dostaw krajowej branży mleczarskiej. W pierwszym okresie po inwazji przemysł mleczarski uzyskiwał dobre wyniki finansowe, w tym także w handlu zagranicznym. Niepokojącym zjawiskiem jest jednak spowolnienie działalności inwestycyjnej przedsiębiorstw oraz spodziewany spadek spożycia przetworów mlecznych. Duża liczba wojennych uchodźców będzie jednak rekompensowała spadek popytu w krajowych gospodarstwach domowych. W kolejnych miesiącach 2022 r. przewidywany jest duży wzrost ryzyka produkcyjnego i handlowego w branży mleczarskiej, a zdecydują o tym zagrożenia dostaw nośników energii i innych materiałów oraz wysoka inflacja, która niekorzystnie wpływa na sytuację finansową firm i siłę nabywczą konsumentów.

SŁOWA KLUCZOWE: rynek, mleko, przemysł mleczarski, ceny, wojna, Ukraina

Camembert jest najbardziej znanym i najczęściej wytwarzanym wśród serów pleśniowych. Pleśń odpowiada za wyrazisty wygląd sera i przyczynia się do rozwoju właściwości reologicznych i organoleptycznych sera podczas dojrzewania. Cechą charakterystyczną serów jest miękka, delikatna, niemal płynna konsystencja miąższu o słomkowej barwie, a także puszysta, biała, pleśniowa skórka. Camembert wytwarzany jest z pasteryzowanego mleka krowiego i formowany na kształt płaskiego cylindra. Zawiera dużo białka oraz wiele niezbędnych składników odżywczych. Oprócz wyjątkowego aromatu i smaku, wykazano korzystny wpływ spożycia sera camembert na zdrowie człowieka, w tym: stłumioną aktywność reduktazy azotanowej, która zapobiega konwersji do toksycznych azotynów. Sery te mają jednak ograniczony okres przydatności do spożycia i w większości przypadków wymagają kontrolowanych warunków chłodniczych podczas dystrybucji i sprzedaży. Jakość i bezpieczeństwo ulegają pogorszeniu podczas przechowywania w wyniku utleniania tłuszczów, zanieczyszczenia mikrobiologicznego oraz utraty wilgoci i aromatu.

SŁOWA KLUCZOWE: ser Camembert, technologia produkcji, cechy jakościowe, przechowywanie chłodnicze

Mleko jest spożywane prawie we wszystkich społecznościach, ale nieprzetworzone może stanowić zagrożenie dla zdrowia lub życia konsumentów i aby temu zapobiec, konieczne jest właściwe jego przygotowanie. Ozonowanie jest czystą techniką, która wykazuje działanie przeciwdrobnoustrojowe ze względu na swój potencjał utleniający, który w efekcie redukuje populację żywych komórek mikroorganizmów i ogranicza aktywność enzymów. W przemyśle spożywczym ozon jest z powodzeniem stosowany do dezynfekcji powierzchni kontaktujących się z żywnością, wody technologicznej oraz niektórych surowców. Ten zakres aplikacji nie wykorzystuje całego potencjału ozonowania w branży spożywczej, szczególnie w mleczarstwie. Interesujące okazały się wyniki nielicznych badań nad wykorzystaniem ozonu do niszczenia mikroorganizmów bezpośrednio w mleku. Na skuteczność ozonowania mają wpływ m.in. temperatura, pH, wilgotność i obecność materii organicznej. Pod względem redukcji populacji mikroorganizmów lepsze wyniki uzyskuje się w przypadku mleka o niskiej niż wysokiej zawartości tłuszczu.

SŁOWA KLUCZOWE: ozon, ozonowanie, mleko, mleczarnia, przegląd systematyczny

W artykule dokonano charakterystyki właściwości funkcjonalnych białek miofibrylarnych oraz skrobi natywnych o różnej zawartości amylozy i amylopektyny jako komponentów żeli emulsyjnych. Zwrócono także uwagę na ich strukturotwórcze oddziaływanie, szczególnie w zakresie tworzenia w fazie ciągłej żeli emulsyjnych trójwymiarowej sieci przestrzennej. Przedstawiono ponadto możliwości kształtowania dodatkiem skrobi o różnym składzie chemicznym cech reologicznych i mikrostrukturalnych żeli emulsyjnych oraz stabilności labilnych fizycznie i chemicznie substancji bioaktywnych.

SŁOWA KLUCZOWE: żele emulsyjne, właściwości funkcjonalne, substancje bioaktywne, immobilizacja

Mięso jagnięce charakteryzuje się wysoką wartością żywieniową i specyficznymi, pożądanymi przez niektórych konsumentów, cechami sensorycznymi. Ten gatunek mięsa nie jest jednak popularny wśród konsumentów, głównie z powodu małej dostępności i wysokiej ceny. Według ankietowanych, do częstszego zakupu i spożywania jagnięciny mogłaby się przyczynić bardziej zróżnicowana oferta asortymentowa i większa wiedza na temat jej wykorzystania kulinarnego. Respondenci, którzy deklarowali, że spożywają jagnięcinę, podkreślali, że podejmując decyzję o zakupie porcji kulinarnych jagnięciny najczęściej wybierają karkówkę, udziec oraz goleń przednią lub tylną, zwracając szczególną uwagę m.in. na wygląd ogólny porcji mięsa. Poznanie poglądów konsumentów na temat kulinarnego mięsa jagnięcego może pomóc w dostosowaniu oferty tego rodzaju produktów do ich indywidualnych preferencji.

SŁOWA KLUCZOWE: jagnięcina, preferencje konsumenckie, badanie ankietowe

Żywność prozdrowotna naturalnego pochodzenia może wpływać korzystnie na zdrowie i funkcjonowanie organizmu. Uznanie produktów za prozdrowotne musi być potwierdzone badaniami klinicznymi, prowadzonymi w niezależnych ośrodkach naukowych. Światowa sprzedaż żywności prozdrowotnej wynosiła w 2021 r. ponad 290 mld USD (wzrost w ciągu roku o 16%). Decyzję o zakupie takiej żywności w Stanach Zjednoczonych podejmuje 6 na 10 konsumentów, opierając się na jej działaniu prozdrowotnym, a 2/3 nabywców poszukuje produktów zawierających witaminy i sole mineralne. Pandemia koronawirusa przyspieszyła dążenia do zwiększenia odporności i sprawności fizycznej. Ponad 54% konsumentów kupuje produkty spożywcze, aby poprawić ogólną sprawność organizmu, natomiast 40% sportową. Odchudzanie jest na szczycie listy korzyści jakie chcą uzyskać konsumenci dzięki odpowiedniemu odżywianiu się. Około 45% populacji w 30 analizowanych krajach deklaruje, że stara się schudnąć. W 2022 r. wśród dorosłych Amerykanów jest 42% otyłych, a wśród dzieci (2-19 lat) 19%.

SŁOWA KLUCZOWE: żywność prozdrowotna, preferencje nabywców, ochrona zdrowia, poprawa sprawności fizycznej, odchudzanie, produkty alternatywne

W pracy zbadano postawę respondentów wobec prozdrowotnych właściwości dyni oraz ich opinię względem innowacyjnej żywności prozdrowotnej i suplementów diety. Analiza uzyskanych danych wskazuje, że dynia, choć wg kryteriów botanicznych jest owocem, to zwyczajowo jest uznawana za warzywo, do którego konsumenci i producenci żywności wracają po wielu latach zapomnienia. Używa się jej również jako surowiec do produkcji żywności prozdrowotnej oraz suplementów diety ukierunkowanych na uzupełnienie niedoborów witamin i składników mineralnych oraz niwelowanie wielu dolegliwości i wspomaganie leczenia niektórych chorób. Uzyskane wyniki badań potwierdziły, że zdecydowana większość respondentów pozytywnie odbiera innowacyjne produkty spożywcze i chętnie je próbuje. Wyniki przeprowadzonej ankiety wskazują, że konsumenci posiadają wiedzę na temat prozdrowotnych właściwości dyni, jednak nie korzystają z zawierającej ją żywności prozdrowotnej oraz suplementów diety.

SŁOWA KLUCZOWE: dynia, żywność prozdrowotna, suplementy diety, właściwości prozdrowotne, innowacja

Dodatkiem do żywności (substancją dodatkową do żywności) nazywana jest każda substancja, która w normalnych warunkach ani nie jest spożywana sama jako żywność, ani nie jest stosowana jako charakterystyczny składnik żywności, bez względu na swoją ewentualną wartość odżywczą, której celowe dodanie, ze względów technologicznych, do żywności w trakcie jej produkcji, przetwarzania, przygotowywania, obróbki, pakowania, przewozu lub przechowywania powoduje, lub można spodziewać się zasadnie, że powoduje, iż substancja ta lub jej produkty pochodne stają się bezpośrednio lub pośrednio składnikiem tej żywności (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1333/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności).