Spis treści 8/2013

Przemysł Spożywczy 8/2013

Artykuły w wersji elektronicznej są dostępne na stronie: http://sigma-not.pl/czasopisma-65-przemysl-spozywczy-i-gastronomia-przemysl-spozywczy.html

GOSPODARKA

  • 13 Przemysł spożywczy w Polsce i możliwości jego rozwoju. Analiza strategiczna – Piotr Chechelski
    • W pierwszej dekadzie XXI w. polski przemysł spożywczy rozwijał się bardzo dynamicznie. Dzięki temu wzrosło jego znaczenie w obrębie Wspólnoty Europejskiej. Polska stała się szóstym producentem żywności, z udziałem w UE wynoszącym 7,4%. Wraz z rozwojem, postępującą integracją i globalizacją pojawiają się nowe szanse, lecz także i zagrożenia. W artykule przedstawiono również mocne i słabe strony przemysłu spożywczego, które mogą być przydatne przy tworzeniu strategii jego rozwoju.
      SŁOWA KLUCZOWE: przemysł spożywczy, analiza SWOT, sytuacja ekonomiczno-finansowa, mocne strony, słabe strony, szanse, zagrożenia
  • 24 Przemysł spożywczy w Polsce rozwija się mimo kryzysu – Jadwiga Drożdż, Roman Urban
    • W ostatnich miesiącach nastąpiło kolejne spowolnienie rozwoju polskiego przemysłu spożywczego, spowodowane głównie słabnącym popytem krajowym. Wpływ tego czynnika osłabia wciąż rosnący eksport żywności i napojów, co skutkuje utrzymaniem niewielkiego wzrostu produkcji tego sektora. Następuje także niewielkie osłabienie wciąż dużej aktywności inwestycyjnej firm spożywczych. Mimo wysokich cen surowców, wyniki finansowe przemysłu są zbliżone do osiąganych w ostatnich latach, a stan finansowy firm jest bezpieczny. Dotyczy to większości branż, choć ich aktywność produkcyjna i inwestycyjna oraz wyniki i stan finansowy są bardziej zróżnicowane.
      SŁOWA KLUCZOWE: przemysł spożywczy, dynamika produkcji, aktywność inwestycyjna, sytuacja finansowa

PRAWO

  • 30 Wpływ ponownej oceny EFSA na ustawodawstwo Unii Europejskiej. Bezpieczeństwo dodatków do żywności – Joanna Gajda-Wyrębek, Jolanta Jarecka, Katarzyna Kuźma, Agnieszka Świtka
    • Obecnie w Unii Europejskiej trwa ponowna ocena bezpieczeństwa przez EFSA dodatków dopuszczonych do stosowania w produkcji żywności. Zakończenie programu ponownej oceny przewidziano do 31 grudnia 2020 r. Wyniki oceny poszczególnych substancji dodatkowych mogą być przyczyną zmian w ustawodawstwie Unii Europejskiej. Przykładem dokonanych już zmian jest wycofanie po ponownej ocenie barwnika E 128 z listy dodatków dopuszczonych do żywności czy ograniczenie stosowania trzech barwników: E 104, E 110, E 124. Planuje się wprowadzenie zmian dotyczących warunków stosowania karmelu E 150c w żywności.
      SŁOWA KLUCZOWE: dodatki do żywności, EFSA, ocena bezpieczeństwa, ustawodawstwo UE
  • 38 Substancja dodatkowa czy wzbogacająca? – Joanna Olszak
    • Jednym z wielu ciekawych zagadnień związanych z prawem żywnościowym jest kwestia stosowania w produkcji środków spożywczych pewnych substancji, które mogą pełnić w nich dwie całkiem odmienne funkcje, tj. substancji dodatkowych lub wzbogacających (jak witaminy i składniki mineralne). Przykładem może być ryboflawina, wykorzystywana np. do wzbogacenia produktu w witaminę B2, bądź też do wywołania efektu technologicznego – nadania barwy. Konsekwencją jest m.in. odmienne znakowanie środka spożywczego, jak też jego postrzeganie przez konsumentów, o czym mowa w poniższym artykule.
      SŁOWA KLUCZOWE: substancja dodatkowa, substancja wzbogacająca, witaminy i składniki mineralne, znakowanie, prawo żywnościowe, wzbogacanie

TECHNIKA – TECHNOLOGIA

  • 42 Wybór punktów krytycznych w systemie HACCP – Krzysztof Przystupa
    • Wybór CCP (Critical Control Point – krytycznych punktów kontroli) i CP (Control Point – punktów kontroli) jest jednym z zasadniczych zadań systemu HACCP. Dokonanie wyboru nie jest specjalnie złożone, ale konsekwencje nieprawidłowego wyboru mogą być bardzo istotne dla bezpieczeństwa zdrowotnego wyrobu. W artykule wskazano etapy optymalnego wdrożenia systemu HACCP, a następnie opisano dwie alternatywne metody wyboru krytycznych punktów kontroli. Omówiono metodę podstawową, najczęściej stosowaną, tzw. metodę drzewka decyzyjnego, oraz metodę FMEA. Porównano ich właściwości oraz wskazano wady i zalety.
      SŁOWA KLUCZOWE: HACCP, analiza zagrożeń, krytyczne punkty kontroli, analiza FMEA
  • 50 Woda elektrolizowana (EW) jako dezynfektant w przemyśle spożywczym – Waldemar Dzwolak
    • Ze względu na swoje silne właściwości biobójcze w stosunku do mikroorganizmów patogennych i powodujących psucie się żywności, woda elektrolizowana (EW) może mieć bardzo szerokie zastosowanie jako dezynfektant w zakładach produkcji i obrotu żywnością. W artykule opisano proces wytwarzania EW w wyniku kontrolowanej elektrolizy wodnego roztworu soli kuchennej, z wyszczególnieniem produktów reakcji elektrochemicznych powstających w wyniku elektrolizy. Wyeksponowano mechanizm biobójczy EW oraz aspekty środowiskowe i związane z bezpieczeństwem pracowników. Artykuł zawiera także charakterystykę właściwości EW istotnych w kontekście poprawy poziomu jakości i bezpieczeństwa żywności. Ponadto przedstawiono liczne przykłady różnych kierunków zastosowania kwasowej (oksydacyjnej) wody elektrolizowanej w różnych branżach przemysłu spożywczego.
      SŁOWA KLUCZOWE: elektrolizowana woda oksydacyjna, woda EO, woda elektrolizowana, mechanizm biobójczy, dezynfekcja, bezpieczeństwo żywności
  • 58 Warunki i programy mycia wymienników ciepła – Joanna Piepiórka-Stepuk
    • W artykule omówiono organizację procesów mycia płytowych wymienników ciepła w obiegu zamkniętym. Przedstawiono cztery podstawowe czynniki mycia (temperatura, stężenie środka chemicznego, siła mechaniczna z jaką działamy na mytą powierzchnię, czas trwania operacji) i ich synergiczne oddziaływanie, warunkujące procesy higienizacji. Przedstawiono przykładowe programy mycia wymienników stosowanych w różnych branżach przemysłu spożywczego, ze szczególnym uwzględnieniem branży mleczarskiej. Zwrócono uwagę na zastosowane chemiczne środki myjące oraz temperaturę, w jakiej prowadzone są poszczególne etapy mycia.
      SŁOWA KLUCZOWE: płytowy wymiennik ciepła, system mycia CIP, program mycia

PRZEMYSŁ – PRODUKCJA

  • 66 Skuteczność i optymalizacja procesów mycia w zakładzie – Małgorzata Galczak
    • Procesy mycia w zakładach przemysłu spożywczego często są nazywane początkiem procesu produkcyjnego. Ich skuteczność decyduje o jakości i bezpieczeństwie wytwarzanego produktu. Czas trwania procesu mycia wpływa na wydajność urządzeń, a przebieg – na budżet i ponoszone koszty zakładu. Co zatem należy zrobić, aby procesy mycia w systemie CIP przebiegły zgodnie z planem i umożliwiły osiągnięcie założonych celów? Jak sprawić, aby uniknąć zakażenia produktu czy pozostałości alergenów w instalacji bez ponoszenia kosztów dodatkowego mycia i opóźnień w produkcji? Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie wybranych zagadnień dotyczących mycia w systemie CIP, mających wpływ na bezpieczeństwo produktu, wydajność oraz ponoszone koszty w zakładzie.

LOGISTYKA – OPAKOWANIA

  • 70 Electron Beam – nowoczesna technologia w branży opakowań miękkich – Jarosław Selech, Mirosław Prokop
    • Powstanie nowej generacji systemu suszenia w technologii EB (Electron Beam) otworzyło nowe możliwości w produkcji elastycznych opakowań w przemyśle poligraficznym. W technologii tej akcelerowane elektrony o niskiej energii wykorzystywane są w procesach suszenia farb w takich technikach druku, jak fleksografia czy offset. Urządzenia suszące w technologii EB umożliwiają pełne zintegrowanie ich z maszyną drukującą nie zwiększając przy tym gabarytów maszyny. W porównaniu z innymi technikami suszenia, EB umożliwia szybkie prowadzenie druku przy niższym zużyciu prądu, dzięki czemu koszty druku ulegają obniżeniu. Najważniejsze zalety tej technologii to: brak rozpuszczalników w farbie, wysoka jakość druku – w przypadku offsetu porównywalna z uzyskiwaną w technologii rotograwiurowej, brak szkodliwych substancji migrujących do żywności, niskie zużycie energii elektrycznej, bardzo dobra drukowalność i wysoki kontrast kolorów oraz duża odporność farb na działanie czynników mechanicznych i chemicznych. Ponadto technologia Electron Beam może być stosowana do lakierowania i laminowania EB bezpośrednio na linii maszyny drukującej. W Polsce jedyną firmą od kilku lat z powodzeniem stosującą tę technologię jest drukarnia Euro Print Sp. z o.o.
  • 76 Wyposażenie techniczne magazynów przetwórstwa spożywczego. Przenośniki – Adam Wojciechowski
    • Artykuły spożywcze i surowce wymagają transportu i składowania. Obecnie realizacja tych zadań jest związana z mechanizacją prac oraz wykorzystaniem do składowania odpowiednich budowli i urządzeń magazynowych umożliwiających zachowanie prawidłowych warunków przechowywania. W artykule zaprezentowano najczęściej wykorzystywane w praktyce przenośniki oraz inne urządzenia transportu wewnątrzzakładowego.
      SŁOWA KLUCZOWE: magazyn, składowanie, transport wewnątrzzakładowy, przenośniki, monorail
  • 80 Aktywne i inteligentne materiały w nowoczesnych opakowaniach żywności – Marzena Pawlicka, Maria Wojciechowska-Mazurek, Jacek Postupolski
    • W artykule omówiono główne rodzaje aktywnych i inteligentnych materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, substancje aktywne wchodzące w ich skład oraz mechanizmy ich działania. Przedstawiono przykłady najważniejszych zastosowań aktywnych i inteligentnych materiałów. Do aktywnych materiałów zaliczamy m.in. pochłaniacze (absorbery) wilgoci, tlenu, etylenu, systemy uwalniające dwutlenek węgla oraz materiały antybakteryjne. Przykładami materiałów inteligentnych są głównie wskaźniki jakości i bezpieczeństwa żywności, do których należą m.in. wskaźniki czasu – temperatury, świeżości, tlenu oraz znaczniki wykorzystujące fale radiowe (RFID Tags). W artykule podkreślono, że aktywne i inteligentne materiały i wyroby w przeciwieństwie do tradycyjnych materiałów mogą zmieniać skład i cechy organoleptyczne żywności, ale tylko pod warunkiem, że zmiany te będą zgodne z przepisami dotyczącymi żywności.
      SŁOWA KLUCZOWE: opakowania żywności, materiały aktywne i inteligentne, dodatki do żywności, pochłaniacze, opakowania antybakteryjne
  • 85 Opakowania interaktywne – nowy trend marketingowy – Joanna Kuzincow
    • Opakowania coraz wyraźniej stają się elementem globalnych trendów zarówno marketingowych, jak i ogólniej – społecznych. Jednym z takich trendów, wiążących się z koncepcją marketingu 3.0 Kotlera, jest postrzeganie konsumenta jako człowieka z całą jego złożoną osobowością oraz zachęcanie go do indywidualnego wykorzystania produktów. Sprawia to, że rozwój rozmaitych rodzajów interaktywnych opakowań bazujących na indywidualności kupującego staje się w ostatnich latach bardzo szybki. Dzięki nowym technologiom, wspieranym przez ogromną konkurencję rynkową, w XXI w. użycie opakowania nie jest już kwestią czysto praktyczną, mierzoną jedynie komfortem klienta. Staje się ono w rzeczywistości zabawą, samo zaś opakowanie – zabawką, pozwalającą konsumentowi na powrót do dzieciństwa, okresu nieskrępowanego tworzenia.
      SŁOWA KLUCZOWE: opakowania żywności, marketing, media społecznościowe

WYDARZENIA

  • 88 Informacje biznesowe
  • 90 Wykaz reklam
  • 91 Konferencje