Przemysł spożywczy

Spis treści 4/2009

GOSPODARKA

• 2 Zaliczki na inwestycje z programów unijnych – Marta Cerkownik
  • 12 lutego 2009 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego zmieniające rozporządzenie w sprawie wydatków związanych z realizacją programów operacyjnych. Rozszerzono listę beneficjentów mogących korzystać z zaliczek na poczet realizacji projektów. Narzędzie, jakim są zaliczki, wymaga więcej formalności w porównaniu z rozliczaniami inwestycji w formie refundacji kosztów. Rozporządzenie to reguluje kwestię udzielania zaliczek w ramach programów finansowanych przede wszystkim ze środków pochodzących z funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rybołówstwa. W programie PO IG pomoc jest udzielana tylko na wytwarzanie produktów nie objętych załącznikiem I do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.
    SŁOWA KLUCZOWE: zaliczki na inwestycje, fundusze unijne, fundusze strukturalne, programy operacyjne

TECHNIKA – TECHNOLOGIA

• 6 Modelowanie i symulacja procesów produkcyjnych – Sylwia Łaba, Piotr Waćko
  • W artykule omówiono modelowanie i symulację systemów produkcyjnych wspomagające planowanie produktów, projektowanie procesów, ich optymalizację i reorganizację oraz zarządzanie. Metoda ta przynosi wiele korzyści, np. obniżenie kosztów, zwiększenie efektywności, skrócenie czasu cyklu produkcyjnego. Wykorzystanie modelowania i symulacji w przemyśle spożywczym jest niewielkie, ale przewiduje się, że będzie coraz powszechniej stosowane ze względu na możliwości, jakie ze sobą niesie.
    SŁOWA KLUCZOWE: modelowanie systemów produkcyjnych, symulacja systemów produkcyjnych, projektowanie procesów, optymalizacja, zarządzanie
• 12 Zastosowanie gazów w przemyśle spożywczym – Janusz Czapski, Marcin Kidoń
  • W przemyśle spożywczym gazy są wykorzystywane w różnych celach. Mogą one być stosowane jako dozwolone substancje dodatkowe lub substancje pomagające w przetwarzaniu. Gazy do celów spożywczych muszą odpowiadać surowym wymaganiom dotyczącym czystości. W artykule omówiono najważniejsze zastosowania gazów w przemyśle spożywczym.
    SŁOWA KLUCZOWE: gazy, żywność, technologia żywności, unormowania prawne
• 18 Pompy w przemyśle spożywczym – Lidia Zander, Zygmunt Zander
  • W artykule zamieszczono podstawowe informacje dotyczące najważniejszych typów pomp stosowanych w przemyśle spożywczym. Przedstawiono zasady działania i obszary zastosowań pomp wirowych, samozasysających z pierścieniem cieczy oraz pomp wyporowych – tłokowych, zębatych, z wirującymi tłokami (tzw. krzywkowych) oraz ślimakowych.
    SŁOWA KLUCZOWE: pompa wirowa, pompa samozasysająca, pompa wyporowa
• 26 Stacja Doświadczalna Doskonalenia Technologii w dziedzinie „Żywność i Zdrowie”. Nowe kierunki rozwoju i współpracy z przemysłem
  • W 2007 r. Katedra Biotechnologii i Mikrobiologii Żywności Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu otrzymała wsparcie inwestycyjne z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego (SPO-WKP), działanie 1.4 „Wzmocnienie współpracy między sferą badawczo-rozwojową a gospodarką”, priorytet 1. „Rozwój przedsiębiorczości i wzrost innowacyjności poprzez wzmocnienie instytucji otoczenia biznesu”. Zakres rzeczowy projektu dotyczył zakupu nowoczesnej aparatury badawczej i urządzeń produkcyjnych w skali pół- lub ćwierćtechnicznej, umożliwiającej prowadzenie interdyscyplinarnych prac badawczo-rozwojowych i wdrożeniowych oraz działalność usługową dla małych i średnich przedsiębiorstw.
• 28 Identyfikacja zafałszowań żywności z zastosowaniem metod PCR – Wojciech Sawicki
  • Ogromny rozwój biologii molekularnej, jaki obserwowany jest od połowy lat osiemdziesiątych XX w., wywarł duży wpływ na niemal wszystkie dziedziny nauk przyrodniczych. Dzięki temu metody molekularne znalazły zastosowanie w wielu różnych dziedzinach nauki, przyczyniły się także do powstania nowych dyscyplin. Możliwość łatwej i precyzyjnej analizy ogromnego bogactwa informacji zawartego w DNA została wykorzystana także w analizie żywności. W artykule przedstawiono najważniejsze metody biologii molekularnej, tj. reakcję PCR i jej modyfikację, umożliwiające oznaczanie jakościowe i ilościowe poszczególnych składników żywności.
    SŁOWA KLUCZOWE: metody PCR, fałszowanie żywności, autentyczność żywności, kontrola żywności
• 32 Radiacyjna obróbka żywności. Stan prawny i dawki promieniowania – Waldemar Dzwola
  • W artykule zaprezentowano aktualne informacje z zakresu zastosowania promieniowania jonizującego w produkcji żywności. Scharakteryzowano międzynarodowe (Komisji Kodeksu Żywnościowego i Unii Europejskiej) oraz polskie przepisy prawa żywnościowego w zakresie napromieniania środków spożywczych. Ponadto przedstawiono aktualne dopuszczalne dawki promieniowania jonizującego.
    SŁOWA KLUCZOWE: napromienianie żywności, dawki promieniowania, radioliza
• 36 Warunki konszowania a jakość mas czekoladowych – Paweł Nowak, Sylwia Mildner-Szkudlarz, Wiktor Obuchowski
  • Konszowanie jest procesem przekształcającym proszki czekoladowe w płynną masę czekoladową. Jest to ważny etap w całym procesie produkcji czekolady – wytwarzana masa uzyskuje intensywny, zharmonizowany i stabilny aromat oraz odpowiednie cechy reologiczne. Wskutek intensywnego tarcia pomiędzy cząstkami masy, oddziaływania energii cieplnej i mechanicznej wykorzystywanej do rozbicia zbrylonych surowców występujących na początku procesu konszowania zachodzi zmiana struktury masy. Sprzyja temu także ubytek wody w trakcie konszowania i usunięcie niepożądanych lotnych kwasów. Jest powszechnie znane, że czas konszowania ma wpływ na jakość mas czekoladowych. W artykule opisano metodę skrócenia czasu konszowania na drodze modyfikacji etapu chłodzenia, pozwalającą na utrzymanie wysokiej jakości masy czekoladowej.
    SŁOWA KLUCZOWE: czekolada, masa czekoladowa, konszowanie, produkcja czekolady

PRAWO

• 40 Wspólnotowy rejestr oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych – Iwona Wrześniewska-Wal
  • Komisja Europejska tworzy i prowadzi wspólnotowy rejestr oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności. Zawiera on oświadczenia żywieniowe i dozwolone oświadczenia zdrowotne, a także warunki ich stosowania, które są zgodne z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1924/2006 z 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych. Wykaz oświadczeń żywieniowych został już ustalony i stanowi załącznik do ww. rozporządzenia. Inaczej jest z oświadczeniami zdrowotnymi, których wykaz jest obecnie przygotowany.

ŻYWNOŚĆ – ŻYWIENIE

• 42 Hydrolizat kolagenu – nowoczesny suplement diety – Franciszek Świderski, Małgorzata Czerwonka, Bożena Waszkiewicz-Robak
  • Kolagen stanowi ok. 30% wszystkich białek występujących w organizmie człowieka. Po dwudziestym piątym roku życia, w wyniku procesu starzenia, poziom kolagenu jest coraz mniejszy, co może powodować wiele schorzeń kości i stawów. Suplementy diety zawierające hydrolizat kolagenu stymulują syntezę kolagenu w stawach i kościach. Badania wykazały, że suplement ten jest pomocny w leczeniu osteoartrozy i osteoporozy.
    SŁOWA KLUCZOWE: hydrolizat kolagenu, suplement diety, zmiany zwyrodnieniowe stawów, osteoartroza, osteoporoza

LOGISTYKA – OPAKOWANIA

• 45 Traceability w systemie informatycznym – Jerzy Majewski
  • Traceability zapewnia szybkie wycofanie produktu z rynku dzięki gromadzeniu niezbędnych informacji o produktach na każdym etapie łańcucha żywnościowego. Skuteczne działanie tego systemu jest możliwe dzięki zastosowaniu odpowiednich narzędzi logistycznych, omówionych w artykule. Przedstawiono zasadnicze różnice w przeznaczeniu systemów klasy ERP i WMS w logistyce, a także zalecenia do stosowania międzynarodowych identyfikatorów GS1. Omówiono zasady strukturalnego postrzegania opakowań materiałów składowanych w magazynie. Zaprezentowano także reguły działania magazynowego systemu informatycznego opartego na standardach GS1. Przedstawiono również wykorzystanie traceability w magazynowym systemie informatycznym.
    SŁOWA KLUCZOWE: śledzenie pochodzenia towarów, kod kreskowy, system magazynowy, standardy globalne

WYDARZENIA

• 49 Światowy sukces żywności ekologicznej – Agnieszka Górecka
  • W tym roku w Norymberdze odbyła się już dwudziesta edycja największych na świecie międzynarodowych targów ekologicznej żywności – BioFach. Zatem idea i zapotrzebowanie na żywność ekologiczną pojawiły się dość dawno, niemniej jednak, zwłaszcza w ostatnich latach, zainteresowanie konsumentów tą żywnością szybko wzrasta.
• 50 Polska-Unia-Świat
• 52 Informacje biznesowe