Spis treści 4/2008

przemysł spożywczy okladka nr 4/2008TECHNOLOGIA – TECHNIKA

  • 2 Projektowanie nowych wyrobów spożywczych. Cz. I – Andrzej Lenart
    • Przyszłość przemysłu spożywczego uwarunkowana jest ciągłym rozwojem nowych produktów spożywczych. W niniejszym opracowaniu przedstawiono próbę zdefiniowania nowego produktu spożywczego oraz jego rozwoju. Wskazano na różne grupy nowych produktów spożywczych. Podkreślono znaczenie nowych opakowań oraz innowacji i kreatywności w rozwoju nowych produktów spożywczych.
  • 8 Optymalizacja procesów w przedsiębiorstwie – Mieczysław Marek Obiedziński
    • Wysoka jakość i bezpieczeństwo za przystępną cenę – tego dzisiejszy klient oczekuje od produktu spożywczego. Dlatego optymalizacja procesów odgrywa ważną rolę w oszczędzaniu zasobów, osiągnięciu celów produkcyjnych oraz uzyskaniu lepszych wyników finansowych. W artykule zaprezentowano zasady optymalizacji oraz przedstawiono pomocne narzędzia do jej prowadzenia takie jak: rachunek ekonomiczny, eksperyment, Six-Sigma, Lean Management oraz benchmarking.
  • 10 Dyrektywa maszynowa. Jak przebiegała harmonizacja przepisów technicznych
    • Harmonizacja przepisów technicznych we Wspólnocie Europejskiej rozpoczęła się od 1969 r. Proces ten przebiegał długo i nie bez przeszkód. Jedną z przeszkód było stosowanie do 1985 r. zasad starego podejścia.
  • 11 Porządkująca dyrektywa (wywiad z Bogusławem Piaseckim) – Henryk Piekut
    • Panie Prezesie. Wiem, że brał Pan udział – jako ekspert strony polskiej – w pracach nad najnowszą dyrektywą maszynową Unii Europejskiej. Zna Pan kulisy jej powstawania. A może zauważył Pan zapisy, z których realizacją mogą mieć kłopoty polscy producenci
      maszyn, a być może i ich użytkownicy?
      Z ramienia Urzędu Dozoru Technicznego uczestniczyłem – początkowo jako obserwator – w pracach związanych z tego rodzaju dyrektywami. Brałem udział w posiedzeniach Grupy Roboczej ds. Maszyn Komisji Europejskiej, w której dyskutowaliśmy m.in. nad interpretacją dotychczas obowiązującej dyrektywy maszynowej oraz w pracach Grupy Roboczej Rady Europejskiej „Maszyny” (tu powstawała ta najnowsza dyrektywa).
  • 14 Suszarki sublimacyjne do żywności – Dorota Witrowa-Rajchert
    • Suszenie sublimacyjne jest metodą usuwania wody polegającą na zamrożeniu materiału i usunięciu wody na drodze sublimacji lodu, gwarantującą otrzymanie produktu o najlepszej jakości w porównaniu z produktami suszonymi innymi sposobami. Najbardziej rozpowszechnionymi przemysłowymi suszarkami sublimacyjnymi są okresowe urządzenia, w których suszony produkt znajduje się na odpowiednich tacach, a ciepło jest doprowadzone na drodze przewodzenia lub promieniowania. W suszarkach działających w systemie ciągłym materiał znajdujący się na tacach przemieszcza się przez kolejne strefy urządzenia lub w postaci zgranulowanego złoża jest poddawany mieszaniu. Intensyfikację suszenia sublimacyjnego można osiągnąć przez doprowadzenie energii w postaci fal wysokiej częstotliwości, a zwłaszcza promieniowania mikrofalowego.

JAKOŚĆ ŻYWNOŚCI

  • 22 Aktywność wody – ważny parametr żywności – Zbigniew Pałacha
    • W artykule zdefiniowano pojęcie aktywności wody oraz przedstawiono jej wpływ na trwałość i jakość żywności. Omówiono wpływ aktywności wody na procesy biologiczne, takie jak rozwój drobnoustrojów i reakcje enzymatyczne. Ponadto pokazano, jak aktywność wody wpływa na przebieg reakcji chemicznych oraz zmiany właściwości fizycznych materiału. Omówiono również wybrane metody stosowane do pomiaru aktywności wody.
  • 32 Problemy bezpieczeństwa tłuszczów w Polsce – Krzysztof Krygier
    • Tłuszcz jest niezwykle ważnym składnikiem żywności. Może on mieć zarówno bardzo pozytywne, jak i negatywne oddziaływanie na zdrowie. Pozytywne – gdy spożywa się naturalne tłuszcze o korzystnym składzie. Negatywne – gdy skład tłuszczu jest niekorzystny dla zdrowia i gdy tłuszcz jest zmieniony podczas niektórych procesów technologicznych, kulinarnych lub przechowywania. W Polsce głównym problem bezpieczeństwa tłuszczów jest brak przepisów dotyczących tłuszczów smażalniczych. Jednak zostały już rozpoczęte procedury zmiany tego stanu rzeczy. W Unii Europejskiej, a także w Polsce nie ma przepisów dotyczących izomerów trans kwasów tłuszczowych, akrylamidu czy furanu w żywności.

RYNEK

  • 36 Handel zagraniczny produktami mleczarskimi – Piotr Szajner
    • W 2007 r. utrzymała się wzrostowa tendencja w handlu zagranicznym produktami mleczarskimi. Eksport zwiększył się przede wszystkim w ujęciu wartościowym. W imporcie wystąpił wzrost zarówno ilościowy, jak i wartościowy. Import wciąż ma jednak małe znaczenie w zaopatrzeniu rynku. Głównym powodem wzrostu eksportu była dobra koniunktura na rynku światowym. W strukturze towarowej handlu zagranicznego wzrasta udział produktów przetworzonych, a maleje udział surowców i półfabrykatów. Polskie mleczarstwo jest coraz bardziej związane z rynkiem unijnym. Firmy z krajów UE są głównymi partnerami handlowymi krajowych przedsiębiorstw.

OPROGRAMOWANIE

  • 42 Zarządzanie dyspozycjami – Arkadiusz Krzywiński, Hermann Schalk
    • Planowanie według zasad dyspozycyjności stawia, zwłaszcza przed przedsiębiorstwami branży spożywczej, wysokie wymagania. Zasadnicze pytanie porządkujące ten obszar działań brzmi: ile, jakiego produktu należy zamówić, w jakim terminie, u kogo oraz w jaki sposób Podczas analizowania zadań poszczególne aspekty (co?, gdzie?, jak?, ile?, kiedy?) są uzależnione od założonego celu nadrzędnego. Koszty zamawiania, nakłady logistyczne, utrzymanie stanów magazynowych i koszty zamrożonego kapitału powinny być minimalne, dostawy zaś niezawodne, a ich wielkość adekwatna do zapotrzebowania.

PRAWO – DODATKI DO ŻYWNOŚCI

  • 45 Wkrótce nowe rozporządzenie w sprawie substancji dodatkowych – Joanna Gajda-Wyrębek
    • W związku z wejściem w życie ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, obowiązujące rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie substancji dodatkowych i substancji pomagających w przetwarzaniu zostanie zastąpione trzema rozporządzeniami: w sprawie substancji dodatkowych, aromatów i rozpuszczalników ekstrakcyjnych. Nowe rozporządzenie w sprawie substancji dodatkowych zawiera zmiany przepisów zgodne z dyrektywą 2006/52/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, główne z nich dotyczą stosowania azotanów i azotynów w żywności oraz dopuszczenia siedmiu nowych substancji dodatkowych.

PRAWO – OŚWIADCZENIA ŻYWIENIOWE

  • 48 Oświadczenia żywieniowe i zdrowotne – Iwona Wrześniewska-Wal
    • Spożywanie niektórych produktów spożywczych może przyczyniać się do bardziej zbilansowanej diety, a tym samym do zapobiegania niektórym chorobom. Producenci żywności mogą nadużywać pewnych oświadczeń mających przekonać konsumentów do zakupu ich produktów. Konieczność zapobiegania takim nadużyciom zmusiła KE do wydania rozporządzenia nr 1924/2006 w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych, dotyczącego informacji o wartościach odżywczych i właściwościach zdrowotnych środków spożywczych.

PRAWO WSPÓLNOTOWE

  • 51 Co nowego we wspólnotowym prawie żywnościowym? – Łukasz Bobeł, Marta Wojciechowska

54 POLSKA – UNIA – ŚWIAT

56 INFORMACJE BIZNESOWE