Spis treści 11/2010

Okładka 11/2010 "Przemysł Spożywczy"

Artykuły w wersji elektronicznej są dostępne na stronie: http://sigma-not.pl/czasopisma-65-przemysl-spozywczy-i-gastronomia-przemysl-spozywczy.html

GOSPODARKA

  • 4 Ekonomiczna ocena innowacyjności przedsiębiorstw przemysłu spożywczego – Iwona Szczepaniak
    • Podstawą budowania przewag konkurencyjnych w sektorze spożywczym były dotychczas ceny oraz jakość produktów. Spośród innych źródeł przewag konkurencyjnych niezwykle ważna jest innowacyjność i to ona może determinować naszą konkurencyjność w przyszłości. W artykule przedstawiono analizę innowacyjności polskiego przemysłu spożywczego (produktowej, procesowej, organizacyjnej i marketingowej). Wykorzystano w niej wyniki badań statystycznych działalności innowacyjnej przedsiębiorstw prowadzonych przez GUS. Przeprowadzona analiza obejmuje przeważnie lata 2000-2008, tj. zarówno ostatnie lata przed rozszerzeniem UE, jak i pierwsze lata po integracji. Z analizy innowacyjności polskiego przemysłu spożywczego wynika, że jest ona dość niska, co w dalszej perspektywie może stanowić zagrożenie nie tylko dla pozycji konkurencyjnej naszych producentów, ale i ich szans przetrwania na rynku.
      SŁOWA KLUCZOWE: przemysł spożywczy, działalność innowacyjna, innowacyjność
  • 10 Kryzys przyspieszył proces koncentracji w przemyśle spożywczym – Piotr Chechelski
    • W artykule przedstawiono zmiany, jakie dokonują się w polskim przemyśle spożywczym w ostatnich latach pod wpływem korporacji transnarodowych (zarówno produkcyjnych, jak i handlowych). W działach przemysłu spożywczego o bardzo dużym poziomie globalizacji nastąpiła dalsza koncentracja produkcji, głównie za sprawą fuzji i przejęć korporacji transnarodowych na rynku światowym, która może grozić monopolizacją tych działów. Największe sieci handlowe również szybko zwiększały swój udział w sprzedaży żywności oraz w produkcji na zlecenie pod markami własnymi. Konkurencja na rynku żywności ze strony korporacji handlowych i produkcyjnych może doprowadzić do istotnych przemian przedsiębiorstw z kapitałem krajowym.
      SŁOWA KLUCZOWE: globalizacja, przemysł spożywczy, korporacje transnarodowe, kryzys, przedsiębiorstwa
  • 15 Światowy Zjazd Inżynierów Polskich – Janusz M. Kowalski 
    • Pierwszy Światowy Zjazd Inżynierów Polskich odbył się w Warszawie w dniach 8–10 września 2010 r. pod hasłem Inżynierowie Ojczyźnie i Światu. Zgromadził wielu polskich inżynierów wykształconych i pracujących w kraju oraz poza jego granicami. Patronat nad Zjazdem objął marszałek Senatu RP – Bogdan Borusewicz. Zjazd, którego organizatorami były: Politechnika Warszawska, Federacja Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT oraz Rada Polskich Inżynierów w Ameryce Północnej, był kontynuacją inżynierskich sympozjów „Polacy Razem” organizowanych przez Federację SNT-NOT oraz wielu inicjatyw organizacji polonijnych i Stowarzyszenia Wspólnota Polska.
  • 16 Czy i jak można dofinansować działania prośrodowiskowe w firmie? – Joana Hejft, Aleksandra Pabiańska-Walec

ŻYWNOŚĆ – ŻYWIENIE

  • 18 Produkty zbożowe u podstaw piramidy zdrowego żywienia – Ewa Sicińska
    • Produkty zbożowe są niezbędnym składnikiem diety człowieka. Ziarno zawiera wiele składników pokarmowych, które wywierają pozytywny wpływ na organizm ludzki. Jest ono źródłem białka, witamin, składników mineralnych i błonnika, zawiera także kwasy fenolowe oraz fitoestrogeny. Większość cennych składników zlokalizowana jest w jego zewnętrznych tkankach co sprawia, że podczas przemiału ziarna są one usuwane. W badaniach epidemiologicznych stwierdzono, że spożywanie produktów pełnoziarnistych przeciwdziała schorzeniom układu sercowo-naczyniowego, nowotworom, cukrzycy i otyłości.
      SŁOWA KLUCZOWE: produkty zbożowe, wartość odżywcza, produkty pełnoziarniste, zapobieganie chorobom

TECHNIKA – TECHNOLOGIA

  • 21 Chromatografia gazowa – olfaktometria do identyfikacji związków zapachowych żywności – Henryk Jeleń, Renata Zawirska-Wojtasiak
    • W artykule przedstawiono podstawy chromatografii gazowej w połączeniu z olfaktometrią (GC-O) i wykorzystanie tej metody w identyfikacji kluczowych związków zapachowych żywności. W metodzie GC-O nos człowieka jest detektorem w chromatografii gazowej, co pozwala na rejestrację wrażeń zapachowych razem z danymi uzyskiwanymi za pomocą „klasycznych” detektorów. Jest to metoda umożliwiająca identyfikację związków istotnych dla tworzenia zapachu produktu wśród niejednokrotnie setek związków lotnych, spośród których większość nie wykazuje aktywności zapachowej. W artykule omówiono warianty tej metody, jej zastosowanie oraz istotne wymagania dla badanych próbek.
      SŁOWA KLUCZOWE: GC-O, chromatografia gazowa – olfaktometria, związki zapachowe żywności, aromat
  • 27 Woda w przemyśle spożywczym – Zygmunt Zander, Fabian Dajnowiec, Lidia Zander
    • W artykule omówiono problemy zużycia wody w przemyśle spożywczym. Wykazano, że konieczność spełnienia wymagań jakościowych dla wody technologicznej jest równie ważna jak jej odzyskiwanie i powtórne wykorzystanie. Przytoczono dane literaturowe dotyczące zużycia wody do przerobu surowców spożywczych jako przykłady ilustrujące wielkie zapotrzebowanie na wodę w procesach technologicznych i możliwości jej odzyskiwania. Przedstawiono działania prowadzące do zmniejszenia jednostkowego zużycia wody.
      SŁOWA KLUCZOWE: jakość wody, jednostkowa zużycie wody, powtórne wykorzystanie wody, odzyskiwanie wody
  • 32 Przyprawy do żywności – charakterystyka i właściwości – Halina Makała
    • W artykule przedstawiono podział i charakterystykę przypraw stosowanych do żywności zarówno w przetwórstwie, jak i w gastronomii pod względem ich właściwości antyoksydacyjnych,antybakteryjnych i barwiących. Omówiono stan mikrobiologiczny przypraw oraz metody dekontaminacji surowców przyprawowych.Przedstawiono czynniki kształtujące aromat przypraw oraz trwałość wrażeń sensorycznych.
      SŁOWA KLUCZOWE: przyprawy, charakterystyka, właściwości, mikrobiologia, dekontaminacja

WYDARZENIA

  • 36 Bezpieczeństwo i jakość żywności
    • Wszystkie zagadnienia wiążące się z bezpieczeństwem żywności mają fundamentalne znaczenie dla jej producentów. Niezmiernie ważne jest właściwe rozpoznawanie obecnie występujących zagrożeń oraz stosowanie procedur ograniczających ryzyko zakażenia żywności. Nie mniej istotne dla każdego producenta żywności jest określanie mogących występować w przyszłości zagrożeń oraz metod zarządzania jakością. Pogłębieniu wiedzy w tym zakresie służyły warsztaty menedżerskie zorganizowane 20 października br., już po raz siódmy, przez -firmę Silliker w Warszawie.
  • 38 Niezwykły jubileusz prof. dr dr h.c. Antoniego Rutkowskiego – Stanisław Gwiazda
    • Profesor Antoni Rutkowski jest jedną z najwybitniejszych, najbardziej zasłużonych postaci z grona pracowników naukowych i dydaktycznych, współtwórcą nauki o żywności w Polsce, zarówno w zakresie kształcenia kadr, jak i organizacji placówek badawczych oraz działalności społeczno-zawodowej.Antoni Rutkowski urodził się 13 listopada 1920 r. w Poznaniu w rodzinie inteligenckiej o dużych tradycjach patriotycznych.
  • 40 Informacje na etykietach produktów spożywczych – jakie i dla kogo?
    • Podstawowym źródłem wiarygodnej informacji o produkcie spożywczym powinna być etykieta. Jednak jest ona, podobnie jak hasła reklamowe opracowane na zlecenie producenta, który chciałby, aby właśnie jego produkt kupił konsument. Czy zatem informacje na etykiecie są prawidłowe, rzetelne i zrozumiałe dla konsumenta? Niestety, nie zawsze się tak dzieje i dlatego ustawodawca wprowadził specjalne przepisy regulujące zasady i formy znakowania żywności.
  • 41 Tegoroczna Polagra i Taropak napawają optymizmem – Agnieszka Górecka
    • Podczas tegorocznych targów Polagra-Tech, Polagra-Food, Gastro Trendy zaprezentowało się ponad 650 firm, natomiast na Taropaku – ponad 600 wystawców. Łącznie we wszystkich odbywających się w tym czasie imprezach targowych oraz w targach Smaki Regionów wzięło udział blisko 1300 wystawców z ponad 30 krajów. Jest to wzrost liczby wystawców o 7% w porównaniu z 2008 r.,w którym tematyka targów była identyczna. Targi łącznie odwiedziło ok. 45 tys. gości. Swoją premierę miało aż 400 produktów, a 47 produktów zostało wyróżnionych Złotym Medalem MTP.